เข้าใจภาวะอกหัก ผ่านมุมมองความสูญเสีย (Loss & Grief)

19/09/2026
11:13 am

เวลาพูดถึง “ความสูญเสีย” เรามักนึกถึงประสบการณ์ที่คนคนหนึ่งต้องจากไป หรือการสูญเสียบางสิ่งที่สำคัญในชีวิต

แต่จริง ๆ แล้ว ความสูญเสียไม่ได้มีเพียงรูปแบบเดียว การที่ความสัมพันธ์หนึ่งจบลง การต้องบอกลาคนที่เคยอยู่ข้าง ๆ หรือแม้แต่การสูญเสียอนาคตที่เราเคยวาดฝันเอาไว้ด้วยกัน ก็สามารถทำให้เกิดความรู้สึกเศร้า โหยหา และสูญเสียได้เช่นกัน

และนี่อาจเป็นอีกมุมหนึ่งที่ช่วยให้เราเข้าใจคำว่า “ภาวะอกหัก” ได้มากขึ้น

เมื่อพูดถึง “ความสูญเสีย” เรามักนึกถึงอะไร?

เรามักจะนึกถึงประสบการณ์ที่คนคนหนึ่งต้องจากไป เมื่อบุคคลใกล้ชิด หรือแม้แต่สัตว์เลี้ยงแสนรักของเราเสียชีวิต

แต่จริง ๆ แล้ว เวลาที่เรา “อกหัก” หรือพบว่าความสัมพันธ์หนึ่งได้จบลง แม้จะไม่ได้สูญเสียใครไปทั้งหมด แต่เราก็อาจกำลังเผชิญกับความสูญเสียในรูปแบบหนึ่งเช่นกัน

เพราะสิ่งที่หายไปอาจไม่ได้มีเพียง “คนหนึ่งคน”

แต่อาจรวมถึงความรู้สึกว่าเรามีคุณค่า เป็นที่รักของใครสักคน กิจวัตรต่าง ๆ ที่เคยมีร่วมกัน บทบาทของเราในความสัมพันธ์ หรือแม้แต่อนาคตที่เราเคยวาดฝันเอาไว้ด้วยกัน

ดังนั้น การเลิกราครั้งหนึ่งจึงอาจมีความหมายกับเรามากกว่าที่คิด และสำหรับหลายคน มันไม่ใช่เรื่องง่ายเลยที่จะก้าวผ่านไป

เพราะเมื่อความสัมพันธ์จบลง สิ่งที่เราต้องปล่อยมืออาจไม่ใช่แค่ “คนหนึ่งคน”

เมื่อความสัมพันธ์หนึ่งลดลงหรือสิ้นสุดลง สิ่งที่เราจำเป็นต้องปล่อยมือไป อาจไม่ได้มีเพียง “คนหนึ่งคน”

แต่อาจรวมถึง

คนที่คอยซัพพอร์ตเราและอยู่ตรงนั้นมาตลอด
ความรู้สึกว่าเรามีคุณค่า และเป็นที่รักของใครสักคน
กิจวัตรต่าง ๆ ที่เคยมีร่วมกัน
บทบาทของเราในความสัมพันธ์
อนาคตที่เราเคยวาดฝันเอาไว้ด้วยกัน

เพราะฉะนั้น การเลิกราครั้งหนึ่งจึงมีความหมายกับเรามากกว่านั้น

และสำหรับหลายคน มันไม่ใช่เรื่องง่ายเลย

เพราะการเยียวยาหลังความสูญเสียไม่ได้เป็นเส้นตรง

เมื่อพูดถึงการเยียวยาหลังการสูญเสีย เราอาจเผลอคิดว่าตัวเองควรจะค่อย ๆ ดีขึ้นตามลำดับ

วันนี้เศร้า พรุ่งนี้ดีขึ้น แล้วสักวันหนึ่งก็คงหายดี

แต่ในความเป็นจริง การรับมือกับความสูญเสียอาจไม่ได้เป็นเส้นตรงแบบนั้น

แนวคิด Dual Process Model ของ Stroebe และ Schut

อธิบายว่า ในช่วงที่เรากำลังเผชิญกับความสูญเสีย เราอาจสลับไปมาระหว่างสองโหมด คือ Loss-Oriented และ Restoration-Oriented

Loss-Oriented

เป็นช่วงที่เราโหยหา ย้อนกลับไปคิดถึง ร้องไห้ เสียใจ รู้สึกตั้งแต่สิ้นหวังไปจนถึงโลงใจ ขณะที่พยายามทำใจยอมรับกับการสูญเสีย

Restoration-Oriented

เป็นช่วงที่เราพยายามรับมือกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น และเบี่ยงเบนความสนใจออกจากความเศร้า เพื่อกลับมาใช้ชีวิตต่อ

สองโหมดนี้สามารถสลับไปมาได้

บางวันเราอาจคิดถึงเขามากจนไม่อยากทำอะไรเลย

แต่ในอีกวันหนึ่ง เราอาจกลับไปทำงาน ใช้ชีวิต หรือหัวเราะกับเพื่อนได้ตามปกติ

และวันต่อมา ความเศร้าอาจกลับมาอีกครั้ง

สิ่งเหล่านี้ไม่ได้แปลว่าเรากำลัง “ถอยหลัง” หรือ วันที่เรากลับมาเศร้าอีก ไม่ได้แปลว่าเรามูฟออนไม่ได้

แต่อาจเป็นส่วนหนึ่งของการรับมือกับความสูญเสียที่เกิดขึ้นได้

เพราะการก้าวผ่านความสูญเสียไม่ได้หมายความว่าเราจะต้องไม่เศร้า หรือลืมทุกอย่างที่เคยเกิดขึ้น

แต่อาจเป็นการค่อย ๆ เรียนรู้ว่า เราจะใช้ชีวิตต่อไปอย่างไรกับสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไปแล้ว

บางวันอาจจะยังยาก บางวันอาจจะยังเศร้า แต่ไม่เป็นไรเลย

ค่อย ๆ เรียนรู้ที่จะใช้ชีวิตร่วมกับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นนะ

อ้างอิง

Gillies, J., & Neimeyer, R. A. (2006). Loss, grief, and the search for significance: Toward a model of meaning reconstruction in bereavement. Journal of Constructivist Psychology, 19(1),31–65.

Stroebe, M., & Schut, H. (1999). The dual process model of coping with bereavement:Rationale and description. Death Studies, 23, 197–224.

Stroebe, M., & Schut, H. (2010). The dual process model of coping with bereavement: Adecade on. Omega, 61(4), 273–89.

🌱🌱🌱🌱🌱🌱🌱🌱🌱🌱🌱

🔆 อยากนัดหมายเพื่อปรึกษากับนักจิตวิทยา แอดไลน์สอบถามได้ที่
Line : @onmindway / คลิกเพื่อแอดไลน์ https://lin.ee/JB46W3W

🔆 รายชื่อนักจิตวิทยาของเรา
https://onmindway.com/psychologist/

ทำไมอกหัก แล้วรู้สึกว่าเราไม่เหลืออะไรเลย ?

คงปฏิเสธได้ยากว่าเมื่อความสัมพันธ์มาถึงจุดสิ้นสุด “ฝ่ายที่ถูกบอกเลิก” หรือเป็นคนที่อกหัก มักจะเป็นผู้ที่รู้สึกแย่กว่าในความสัมพันธ์ โดยเฉพาะสำหรับบางคน อาจรู้สึกราวกับว่าโลกใบนี้มันมืดมัวไปหมด รู้สึกราวกับว่าตัวเราไม่เหลืออะไรเลย แม้แต่สิ่งที่เคยเป็นความสุขของเรา ในวันนี้กลับไม่มีความสุขเหมือนแต่ก่อน ตลอดจนกลับมามีข้อสงสัยในคุณค่าของตัวเอง

ความเครียด…ก็มีประโยชน์นะ

รู้ไหมว่า…ความเครียดก็มีประโยชน์เหมือนกันนะ

มีปัญหา ควรไปคุยกับนักจิต หรือ ไปดูดวง??

จริงๆ ก็คงปฏิเสธไม่ได้ ว่าการไปดูดวง ก็เป็นตัวเลือกแรก ที่หลายคนมักจะนึกถึง เวลาที่เจอปัญหา หรือความไม่สบายใจ แล้วหมอดู กับนักจิตวิทยา ต่างกันยังไงนะ

“ความสุข” อยากมีบ้าง…ทำยังไงดี

“แล้วจะสร้างความสุขให้ตัวเองได้ยังไง” บทความนี้เรายากมานำเสนอบ้างแง่มุมที่จะเป็นตัวช่วยให้ทุกคนสามารถมองเห็นและมีความสุขในการใช้ชีวิตได้มากขึ้น

3 มุมมองทางลบที่สัมพันธ์กับ โรคซึมเศร้า (Depression)

ชวนมาทำความเข้าใจ และรู้จัก 3 มุมมองทางลบที่มีความเกี่ยวข้อง และสัมพันธ์กับโรคซึมเศร้า

ทำไมต้องใส่ใจ สุขภาพจิต(ใจ) ??

ถ้าถามว่าระหว่างร่างกาย กับ จิตใจ เรา “ให้ความสำคัญ” กับอะไรมากกว่ากัน หลายคนคงตอบว่าเท่ากัน หรือลังเลที่จะเลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง แต่หากเปรียบเทียบกันแล้ว ส่วนใหญ่เรามักจะดูแลสุขภาพกาย และละเลยการใส่ใจสุขภาพจิต…

เมื่อเริ่มสนใจการดูแลสุขภาพจิต หลายคนมักมีคำถามว่า จิตแพทย์กับนักจิตวิทยาต่างกันยังไง หรือควรเลือกพบผู้เชี่ยวชาญคนไหนก่อน เพราะแม้ว่าทั้งสองวิชาชีพจะทำงานด้านสุขภาพจิตเหมือนกัน แต่มีบทบาท วิธีการช่วยเหลือ และเป้าหมายในการดูแลที่แตกต่างกัน บทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจความแตกต่างของทั้งสองวิชาชีพ เพื่อให้สามารถเลือกใช้บริการได้ตรงกับความต้องการของตนเอง จิตแพทย์คือใคร? จิตแพทย์เป็นแพทย์ที่ผ่านการศึกษาด้านการแพทย์และเฉพาะทางจิตเวช มีหน้าที่ประเมิน วินิจฉัย และรักษาโรคทางจิตเวช เมื่อเข้ารับบริการ จิตแพทย์จะสอบถามอาการ ประเมินประวัติ และวินิจฉัยโดยอ้างอิงเกณฑ์ของโรคทางจิตเวช เช่น โรคซึมเศร้า โรคอารมณ์สองขั้ว หรือโรควิตกกังวล รวมทั้งพิจารณาปัจจัยด้านร่างกาย เช่น การทำงานของสมอง สารสื่อประสาท และฮอร์โมน หากเห็นว่าจำเป็น จิตแพทย์สามารถสั่งจ่ายยาและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมกับอาการของผู้รับบริการได้ นักจิตวิทยาการปรึกษาคือใคร? คำว่า "นักจิตวิทยา" ครอบคลุมหลายสาขา แต่ในบทความนี้หมายถึง นักจิตวิทยาการปรึกษา (Counseling Psychologist) ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านการให้คำปรึกษาเชิงจิตวิทยา บทบาทสำคัญของนักจิตวิทยาการปรึกษาคือการรับฟัง ทำความเข้าใจความคิด ความรู้สึก และพฤติกรรมของผู้รับบริการ เพื่อช่วยให้มองเห็นสาเหตุของปัญหา เข้าใจตนเองมากขึ้น และค้นหาแนวทางรับมือกับปัญหาร่วมกันผ่านกระบวนการพูดคุย นักจิตวิทยาไม่ได้มุ่งเน้นการวินิจฉัยโรค และไม่สามารถสั่งจ่ายยาได้ แต่จะช่วยให้ผู้รับบริการเรียนรู้การจัดการอารมณ์ ความเครียด ความกังวล รวมถึงพัฒนาทักษะในการดูแลสุขภาพใจของตนเอง ควรหาจิตแพทย์หรือนักจิตวิทยา? คำตอบขึ้นอยู่กับเป้าหมายและลักษณะของปัญหาที่กำลังเผชิญ หากมีอาการรุนแรง เช่น อาการทางอารมณ์ส่งผลต่อการใช้ชีวิตประจำวันอย่างมาก มีปัญหาการนอน สมาธิลดลง หรือสงสัยว่าตนเองอาจมีโรคทางจิตเวช การเข้ารับการประเมินกับจิตแพทย์อาจเหมาะสมกว่า เพราะสามารถวินิจฉัยและพิจารณาการรักษาด้วยยาได้ แต่หากต้องการพื้นที่ในการพูดคุย ทำความเข้าใจความเครียด ความทุกข์ใจ ความสัมพันธ์ หรือพัฒนาทักษะการรับมือกับปัญหาชีวิต การปรึกษานักจิตวิทยาการปรึกษาเป็นอีกทางเลือกที่เหมาะสม จิตแพทย์กับนักจิตวิทยา สามารถทำงานร่วมกันได้ หลายคนเข้าใจว่าจำเป็นต้องเลือกเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง แต่ในความเป็นจริง จิตแพทย์และนักจิตวิทยาสามารถทำงานร่วมกันได้ ในบางกรณี ผู้รับบริการอาจได้รับการดูแลจากจิตแพทย์เพื่อรักษาอาการด้วยยา ควบคู่กับการพูดคุยกับนักจิตวิทยาเพื่อทำความเข้าใจปัญหา ฝึกทักษะการรับมือกับอารมณ์ และส่งเสริมการดูแลสุขภาพใจในระยะยาว ดังนั้น ไม่ว่าจะเลือกพบจิตแพทย์หรือนักจิตวิทยา สิ่งสำคัญคือการได้รับความช่วยเหลือที่เหมาะสมกับความต้องการและสภาพปัญหาของแต่ละบุคคล

จิตแพทย์กับนักจิตวิทยา 2 อาชีพนี้ ต่างกันยังไง? เข้าใจความแตกต่างก่อนเลือกเข้ารับบริการ

รู้หรือไม่ จิตแพทย์ กับ นักจิตวิทยา ไม่ใช่อาชีพเดียวกันนะ…วันนี้เราจะมาอธิบายความแตกต่างของทั้ง 2 อาชีพ เพื่อให้ทุกคนเลือกใช้บริการได้ตรงตามจุดประสงค์ และความต้องการของตัวเอง

เมื่อไหร่ควรปรึกษานักจิตวิทยา? 2 สัญญาณที่บอกว่าคุณอาจต้องการความช่วยเหลือ ปัจจุบันประเด็นด้านสุขภาพจิต ไม่ว่าจะเป็น ความเครียด ภาวะซึมเศร้า ความวิตกกังวล หรือภาวะหมดไฟ (Burnout) กลายเป็นเรื่องที่ผู้คนได้ยินและพบเห็นบนสื่อสังคมออนไลน์มากขึ้น ส่งผลให้หลายคนเริ่มตระหนักถึงความสำคัญของการดูแลสุขภาพใจ และเปิดใจศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับบริการด้านสุขภาพจิต รวมถึงการ ปรึกษานักจิตวิทยา มากขึ้น อย่างไรก็ตาม การรับบริการกับนักจิตวิทยาการปรึกษายังค่อนข้างเป็นเรื่องใหม่สำหรับคนไทย หลายคนจึงอาจมีคำถามว่า "ต้องมีปัญหามากแค่ไหนถึงควรไปหานักจิตวิทยา" หรือ "เมื่อไหร่ควรพบนักจิตวิทยา" คำถามเหล่านี้ไม่ได้มีคำตอบที่ตายตัว เพราะแต่ละคนมีประสบการณ์และวิธีรับมือกับปัญหาที่แตกต่างกัน บทความนี้จึงรวบรวมแนวทางเบื้องต้น เพื่อช่วยให้คุณได้ลองสังเกตสุขภาพใจของตนเอง และประเมินว่าถึงเวลาที่ควรขอความช่วยเหลือจากคนรอบข้าง หรือนักจิตวิทยาการปรึกษาแล้วหรือยัง ควรปรึกษานักจิตวิทยาเมื่อไหร่? โดยทั่วไปแล้ว การปรึกษานักจิตวิทยาอาจแบ่งออกได้เป็น 2 สถานการณ์หลัก ได้แก่ การเข้ารับคำปรึกษาเมื่อกำลังเผชิญปัญหาที่ส่งผลต่อการใช้ชีวิต และการเข้ารับคำปรึกษาเพื่อพัฒนาตนเองหรือทำความเข้าใจตนเองให้มากขึ้น 1. เมื่อปัญหาในชีวิตเริ่มส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิต หลายคนอาจต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงหรือเหตุการณ์สำคัญในชีวิต เช่น • การเปลี่ยนแปลงด้านสภาพแวดล้อม เช่น ย้ายโรงเรียน ย้ายที่ทำงาน หรือเปลี่ยนอาชีพ • การเปลี่ยนแปลงบทบาทในชีวิต เช่น การเป็นพ่อหรือแม่ การเกษียณ หรือการหยุดทำงานและกลับมาใช้ชีวิตที่บ้าน • การเผชิญเหตุการณ์ที่กระทบกระเทือนจิตใจ เช่น การสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รัก อุบัติเหตุร้ายแรง ความรุนแรงทางร่างกายหรือจิตใจ รวมถึงการเป็นผู้เห็นเหตุการณ์ที่มีความรุนแรง • ความเครียดหรือความไม่สบายใจจากการเรียน การทำงาน ความสัมพันธ์ หรือสถานการณ์ต่าง ๆ ในสังคม เมื่อเผชิญกับเหตุการณ์เหล่านี้ การเกิดความรู้สึกเศร้า กังวล หรือเครียด ถือเป็นปฏิกิริยาตามธรรมชาติของอารมณ์ อย่างไรก็ตาม หากคุณเริ่มสังเกตว่าปัญหาเหล่านี้ส่งผลให้คุณภาพชีวิตลดลง ทำให้การเรียนหรือการทำงานไม่มีประสิทธิภาพ จัดการอารมณ์ได้ยากขึ้น หรือเริ่มกระทบต่อความสัมพันธ์กับคนรอบตัว นั่นอาจเป็นสัญญาณว่าการ ปรึกษานักจิตวิทยา สามารถช่วยให้คุณได้พูดคุย ทำความเข้าใจ ยอมรับ และค้นหาแนวทางรับมือกับปัญหาได้อย่างเหมาะสม 2. เมื่อคุณอยากพัฒนาและทำความเข้าใจตนเองมากขึ้น การพบกับนักจิตวิทยาไม่ได้มีไว้สำหรับผู้ที่กำลังเผชิญปัญหาเพียงอย่างเดียว แต่ยังเหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเติบโตและพัฒนาตนเองในด้านต่าง ๆ เช่น • ค้นหาความสนใจ เป้าหมาย หรือแนวทางการใช้ชีวิตที่สอดคล้องกับคุณค่าของตนเอง • พัฒนาทักษะสำคัญ เช่น การสื่อสาร การจัดการความเครียด การรับมือกับปัญหา หรือการดูแลสุขภาพใจ • เรียนรู้การสร้างและรักษาความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้าง • สำรวจความคิด ความรู้สึก และรูปแบบการตัดสินใจของตนเอง เพื่อมองเห็นทั้งจุดแข็งและข้อจำกัดที่สามารถพัฒนาต่อได้ การพูดคุยกับนักจิตวิทยาการปรึกษาจะช่วยให้คุณมีพื้นที่ในการทบทวนตนเอง เข้าใจตัวเองมากขึ้น และค้นหาแนวทางในการเติบโตที่เหมาะสมกับบริบทชีวิตของคุณ ปรึกษานักจิตวิทยา ไม่จำเป็นต้องรอให้ปัญหารุนแรง หลายคนอาจเข้าใจว่าการพบนักจิตวิทยาเป็นเรื่องของผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตรุนแรงเท่านั้น แต่ในความเป็นจริง การปรึกษานักจิตวิทยาเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของการดูแลสุขภาพใจ ที่สามารถทำได้ทั้งในช่วงที่กำลังเผชิญปัญหา และในช่วงที่ต้องการพัฒนาตนเอง การพูดคุยกับนักจิตวิทยาเปิดโอกาสให้คุณได้สำรวจความคิด ความรู้สึก และประสบการณ์ของตนเองอย่างเป็นระบบ เพื่อให้เข้าใจปัญหา มองเห็นทางเลือก และค้นหาแนวทางในการดูแลใจหรือพัฒนาตนเองได้อย่างเหมาะสมกับชีวิตของคุณ หากคุณกำลังตั้งคำถามว่า "เมื่อไหร่ควรพบนักจิตวิทยา" คำตอบอาจไม่ใช่การรอให้ทุกอย่างแย่ที่สุด แต่คือช่วงเวลาที่คุณรู้สึกว่าการมีพื้นที่ปลอดภัยในการพูดคุยและทำความเข้าใจตนเอง อาจเป็นประโยชน์ต่อการก้าวต่อไปของชีวิต

เมื่อไหร่ควรปรึกษานักจิตวิทยา? 2 สัญญาณสำคัญที่ไม่ควรมองข้าม

เมื่อไหร่ควรไปปรึกษานักจิตวิทยา? หากความเครียด ความวิตกกังวล ภาวะหมดไฟ หรือเหตุการณ์ในชีวิตเริ่มส่งผลต่อการใช้ชีวิต บทความนี้จะช่วยให้คุณประเมินได้ว่าถึงเวลาขอความช่วยเหลือแล้วหรือยัง

สุทธจิต บูรณกานนท์

นักจิตวิทยาการปรึกษา on mind way counseling center

Tags :

Blog

Share This Post :